Hoe gaat het bij de cursus ‘hoe vertel je jouw verhaal’

We zijn hard aan het werk. We spelen niet. we denken niet. Maar we voelen. We luisteren en zoeken. Naar de natuurlijke impulsen van ons lichaam en onze gedachten. We proberen al onze ideeën van hoe we denken dat je zou moeten toneel spelen los te laten en te zien wat er allemaal al aanwezig is in ons zelf. En hoe we dat dan naar boven kunnen laten komen. Hoe we dat kunnen gebruiken wanneer we een verhaal vertellen. Of als een ‘rol’ spelen. 

Dit klinkt waarschijnlijk erg vaag. En dat is nou precies ook onze uitdaging in deze cursus. Want vaak moeten de cursisten het eerst zelf voelen of voor hun ogen zien gebeuren om te begrijpen waar we nou eigenlijk aan werken. Soms is het dan nog bijna niet zichtbaar, maar gelukkig wordt het ons soms op een presenteerblaadje aangereikt. 

Ik zal hier een poging doen om uit te leggen wat ik bedoel. Iedereen heeft in zijn dagelijks leven een heel natuurlijke manier van reageren, praten, vertellen en bewegen. Al die impulsen komen op een natuurlijke manier van binnen uit. Om uitdrukking te geven aan de dingen die we willen, doen en denken. Bij kinderen is dat nog veel sterker aanwezig. Die doen echt precies waar ze ‘behoefte’ aan hebben. 

Als we spelen is het vaak lastig om in het hier en nu trouw te blijven aan die impulsen, want we hebben immers een serie afspraken gemaakt waar we ons aan moeten houden… Eerst bukken, dan schrikken, dan omdraaien, dan vijf keer kloppen… En toch is het mogelijk om dat impulsensysteem aan te houden en te integreren in het afgesproken spel. 

Maar dan moet je dus eerst dat impulsensysteem leren kennen en op commando aan kunnen zetten. Nou en daar werken 11 cursisten momenteel heel hard aan op de woensdagavonden. 

Interview Anna van Diepen

Anna van Diepen zal binnenkort starten met de korte cursus ‘hoe vertel jij jouw verhaal’, en zal dan in januari de productie ‘verhalen die verteld moeten worden’ regisseren. Om haar wat beter te leren kennen, belden we haar op om haar wat vragen te stellen.

  • Kan je iets vertellen over jezelf? Hoe heet je, waar woon je, wat zijn je hobby’s?

Ik ben Anna van Diepen en ik woon in Wageningen. Ik heb twee kinderen, ben afgestudeerd aan de mime opleiding en theaterdocentopleiding. Heel vlak na mijn afstuderen is mijn eerste kind geboren, dus ik heb wel nog gespeeld, maar het staat op een laag pitje. Ik had er tot nu toe te weinig tijd voor.

Ik ben aan het werk als zelfstandig ondernemer. Ik noem mezelf sinds kort een ‘scharrelondernemer’: mijn werk bestaat uit veel verschillende projecten. Ik speel, geef les, melk koeien, schrijf, werk mee aan buurtprojecten. Alles heeft te maken met het creatieve. Het koeien melken lijkt niet in het rijtje thuis te horen, maar ik merk dat ik daar in het ‘hier en nu’ ben: dat werkt inspirerend, en die inspiratie gebruik ik dan weer voor de rest van mijn projecten.

  • Hoe ben je bij Lens terecht gekomen?

Ik woon al 6 jaar in Wageningen, maar ik kwam vanuit Amsterdam. Ik heb altijd al geroepen dat ik terug wil, want ik vond hier weinig te doen op het cultureel gebied. Maar zo door de jaren heen ben ik toch gebleven en begon ik het erg fijn te vinden. Bijvoorbeeld dat ik gewoon op een boerderij kan werken en dat ik mijn eigen groentetuin heb. Hier is dat normaal, in Amsterdam is het ‘hip’. Al die natuur om je heen… dat heb je niet in Amsterdam.

Ik nam dus een besluit: ik ben hier, laat ik maar eens stoppen met zeuren. Ik begon dus rond te kijken naar hoe ik deel kon nemen aan ‘het Wageningse’. Ik heb de Waterlanders leren kennen, heb dingen gedaan voor de gemeente en ik leerde Lens kennen. In een ‘scharrelmoment’ heb ik bedacht om Lens te contacten om te laten weten dat ik wel eens een workshop zou willen geven. Binnen twee weken kreeg ik bericht dat ze nog een regisseur zochten, en dat ik dat zou mogen doen!

  • Wat doe je in het dagelijks leven, naast regisseren bij Lens?

Zoals ik al zei, ik ben ‘scharrelondernemer’. Daarnaast zorg ik ook voor de kinderen, want mijn man werkt op de universiteit. De kinderen zijn 4 en 6 jaar oud. De jongste is net naar school. Ik heb nu het idee dat ik echt tijd heb! Dat is wel even wennen…

  • Wat heb je met theater? Theater maken, spelen, bekijken?

Ik hou erg veel van verhalen. Vooral van verhalen van mensen over hun leven. Waarom dingen lopen zoals ze lopen. Iedereen heeft wel mooie verhalen die het waard zijn om te vertellen. Theater is een mooie vorm daarvoor.

  • Voor Lens ga je de voorstelling ‘verhalen die verteld moeten worden’ regisseren. Mensen vertellen hun eigen verhaal, dus je weet als regisseur niet van tevoren wat er op de planken komt. Hoe ga je als regisseur om met dit gegeven?

Het gaat om vertrouwen. Vertrouwen in de groep, in de verhalen die ze meebrengen. Natuurlijk is het spannend om het op deze manier te doen, maar spanning is inherent aan theater maken. Je kan toch niet van tevoren bedenken hoe het allemaal gaat lopen, want dan ga je voorbij aan wat de groep kan en nodig heeft. Eigenlijk moet je durven om van tevoren slechts richting te bepalen, niet te veel te plannen, juist veel uit de groep te laten komen. En dat uiteindelijk zo bij elkaar kneden zodat het een mooie voorstelling wordt.

  • Met wat voor verhalen hoop je straks tijdens de productie te werken?

Om eerlijk te zijn, ik heb geen idee! Ik hoop op eenvoudige verhalen, hoewel het ook interessant is om aan grote thema’s te werken. Wat ik met ‘eenvoudige verhalen’ bedoel is dat ze dicht bij de mensen liggen. Dus niet een verhaal over hoe we om kunnen gaan het met klimaat of iets dergelijks, maar mooie, persoonlijke, herkenbare verhalen. De spelers en het publiek moeten er iets van zichzelf in kunnen vinden. persoonlijk thema te werken, maar het moet dicht bij de mensen blijven.

  • Voordat je productie begint, verzorg je eerst nog de korte cursus ‘hoe vertel jij jouw verhaal’. Wat is de opzet van deze cursus, en waarom zou iedereen deze cursus moeten doen?

Het gaat bij deze cursus vooral om het neutraal spelen en zijn. Heel veel mensen denken bij ‘toneel’ als ‘doen alsof’. Dat is volgens mij niet de bedoeling. Ik wil graag focussen op het oprecht zijn. Zo vertel je de beste verhalen. We gaan niet doen alsof, we gaan niet spelen, we gaan doen.

  • Als je genoeg geld, materiaal en spelers had, welk verhaal zou jij dan nog een keer willen vertellen?

Alle voorstellingen en verhalen die ik tot nu toe heb gemaakt, kwam vanuit de mensen waar ik op dat moment mee werkte. Een tijdje geleden heb ik een ‘scheppingsverhaal van het nu’ gemaakt. Als ik dan toch mag kiezen wat ik zou willen doen, zou ik hierop doorgaan, een diepere laag erin leggen.

Het allerbelangrijkste vind ik toch dat het publiek de ogen opent voor wat er is in het hier en nu. Veel regisseurs willen dat, maar er zijn verschillende manieren voor. Ik zou in ieder geval graag willen bereiken dat men door de verhalen meer respect krijgt voor de omgeving waar we in leven. De natuur, mensen, al het leven om ons heen.

  • Wat zou je willen zeggen aan degenen die twijfelen of ze nog mee willen doen?

Als je heel erg zin hebt in ‘doen alsof’ en grotesk spel, dan moet je niet bij mij zijn. Maar als je wilt zoeken naar het oprechte ‘zijn’ voor een publiek, dan moet je zeker meedoen!

Anna, bedankt voor het beantwoorden van de vragen! We zien uit naar je cursus én naar de productie!